Bukhari-181

இறப்பு: ஹி-256.

தரம்: மிகப் பலமானவர்.

இயற்பெயர்: முஹம்மத்

தந்தை பெயர்: இஸ்மாயீல் பின் இப்ராஹீம்

வமிசம்: அல்ஜுஅஃபீ

புனைப்பெயர், பட்டப்பெயர்: அபூஅப்துல்லாஹ்

பிறப்பு: ஹிஜ்ரி-194.

இறப்பு: ஹிஜ்ரி-256

கால கட்டம்: 10.

இமாம் புகாரி

முழுப்பெயர்: முஹம்மது இப்னு இஸ்மாயீல் இப்னு இப்ராஹீம் இப்னுல் முகீரா  (ஸஹீஹுல் புகாரி என்ற ஹதீஸ் நூலை தொகுத்த இமாம் ஆவார்)

புனைப்பெயர்: அபூ அப்தில்லாஹ் இப்னு அபீ ஹஸனில் புகாரி அல்ஹாஃபிழ்

இயற்பெயர்: முஹம்மது

தந்தை பெயர்: இஸ்மாயில்

பிறந்த ஊர்: ரஷ்யாவில் உள்ள புகாரா என்ற ஊரில் பிறந்தார்கள். எனவே தான் புகாரி – புகாராவைச் சார்ந்தவர் என்ற கருத்தில் அழைக்கப்படுகிறார்.

பிறப்பு: ஹிஜ்ரி 194ஆம் ஆண்டு, ஷவ்வால் மாதம் 13ம் தேதி வெள்ளிக்கிழமை பிறந்தார்.

கல்விக்காகப் பயணம் செய்த ஊர்கள்: கல்விக்காகத் தனது 10 வயதில் இருந்தே ஈரானில் உள்ள குராஸான், கூஃபா, பாக்தாத் போன்ற  ஊர்களுக்கும் இன்னும் பஸரா,  எகிப்து, ஸிரியா, மக்கா, மதீனா, போன்ற உலகத்தின் பல பாகங்களுக்கு பயணம் செய்து இருக்கிறார்.

ஸஹீஹ் அல்புகாரிக்கு இமாம் புகாரி வைத்த பெயர்: அல்ஜாமிவுஸ் ஸஹீஹுல் முஸ்னத் மின் அஹாதீஸி ரசூலில்லாஹ் வஸுனனிஹி வஅய்யாமிஹி (நபியவர்களிடமிருந்து ஆதாரப்பூர்வமான அறிவிப்பாளர்களுடன் வந்துள்ள செய்திகள் இன்னும் அவர்களின் வழிமுறைகள், வாழ்நாட்கள்)

ஜாமிவுஸ் ஸஹீஹுல் முஸ்னத் மின் அஹாதீஸி ரசூலில்லாஹ் வஸுனனிஹி வஅய்யாமிஹி (ஸஹீஹுல் புகாரி)

அல் அதபுல் முஃப்ரத்,

அத்தாரிகுல் கபீர், (அறிவிப்பாளர் தொடர்பான நூல்),

அல்லுஃபாவுஸ் ஸகீர் (பலவீனமான அறிவிப்பாளர்கள் தொடர்பான நூல்),

ரஃபவுல் யதய்ன் ஃபிஸ் ஸலாதி, (தொழுகையில் தக்பீரின் போது கைகளை உயர்த்துதல்),

அல் கிராஅது கல்ஃபல் இமாம்  (இமாமுக்கு பின்னால் ஓதுதல்) போன்ற பல புத்தகங்களைத் தொகுத்துள்ளார்.

அஹ்மது இப்னு ஹன்பல், இப்ராஹீம் இப்னு மூஸா அர்ராஸியி, இஸ்ஹாக் இப்னு ராஹவைஹ்,           ஹஸன் இப்னு பஸருல் பஜலீ, அபுல் யமான் அல்ஹகம் இப்னு நாபிஃ, கைஸ் இப்னு ஹஃப்ஸுத்தாரமி, நுஐம் இப்னுல் ஹம்மாது அல்மரூஸியி, யஹ்யா இப்னு மயீன், ஹஸன் இப்னு லிஹாக் நைஸாபூரி, அப்துல்லாஹ் இப்னு அப்துர்ரஹ்மானுத்தாரமீ போன்ற பல அறிஞர்கள் இவருக்கு ஆசிரியர்களாக உள்ளனர்

அபூக்கர் அப்துல்லாஹ் இப்னு அபீதாவூத், ஃபல் இப்னுல் அப்பாஸுர்ராஸி அல்ஹாஃபிழ், அபுஹாதம் முஹம்மது இப்னு இத்ரீஸு அர்-ராஸியி, முஹம்மது இப்னு யூசுஃபுல் ஃபர்பரீய், அத்திர்மிதி, முஸ்லிம் போன்ற பல அறிஞர்கள் இவருக்கு மாணவர்களாக உள்ளனர்

இறப்பு:  ஹிஜ்ரி 256ல் ஷவ்வால் மாதம் நோன்பு பெருநாள் அன்று சனிக்கிழமை இஷா தொழுகை நேரத்தில் மரணித்தார். அப்போது அவருக்கு 62 வயதாகும். (தகவல்: பயான் சைட்)

முஹம்மத் பின் ஸலாம்-அல்பைகந்தீ-அல்பைகந்தீ (ரஹ்) – Muhammad bin Salam al-Baykandi

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 225 அல்லது 227

தரம்: மிகப் பலமானவர்

விபரங்கள்

இயற்பெயர்: முஹம்மத் பின் ஸலாம் பின் ஃபர்ஜ்

தந்தை பெயர்: ஃபர்ஜ்

வம்சம்: பனூ ஜம்ஹ், பனூ ஸுலைம் ஆகியோரின் அடிமை

புனைப்பெயர்: அபூ அப்துல்லாஹ், அபூ ஜஃபர்

ஊர் பெயர்: புகாரா, பைகந்த்

பயணித்த ஊர்கள்: புகாரா, பைகந்த், குவாரிஸ்ம்

பிறப்பு: ஹிஜ்ரி சுமார் 160

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 225 அல்லது 227

கால கட்டம்: தபஉத் தாபிஈ

வாழ்க்கைக் குறிப்பு

முஹம்மத் பின் ஸலாம் பின் ஃபர்ஜ் ரஹ் அவர்கள் மிகப் பலமான ஹதீஸ் அறிவிப்பாளர். இவர் ஹிஜ்ரி சுமார் 160ல் பிறந்தார். இவர் புகாரா மற்றும் பைகந்த் நகரங்களைச் சேர்ந்தவர்.

யஹ்யா பின் யஹ்யா அவர்கள் இவரை ஒரு பொக்கிஷம் என்று வர்ணித்துள்ளார். இவர் ஹிஜ்ரி 225 அல்லது 227ல் மரணமடைந்தார்.

ஆசிரியர்கள், மாணவர்கள்

யாரிடமிருந்து அறிவித்தார் (ஆசிரியர்கள்): மாலிக் இமாம், இப்ராஹீம் பின் முஹம்மத் பின் அல்ஹாரிஸ், அப்துல்லாஹ் பின் இத்ரீஸ் பின் யஸீத் அல்அவ்தீ, ஹுஷைம் பின் பஷீர் பின் அல்காஸிம், மர்வான் பின் முஆவியா அல்ஃபஸாரீ, அப்துல்லாஹ் பின் முபாரக், அப்துல் அஃலா பின் அப்துல் அஃலா அஸ்ஸாமி, அப்துல் வஹ்ஹாப் பின் அப்துல் மஜீத் அஸ்ஸகஃபீ, இஸ்மாயீல் பின் அய்யாஷ் பின் ஸலீம், இஸ்மாயீல் பின் ஜஃபர் பின் அபூ கஸீர், இஸ்மாயீல் பின் இப்ராஹீம் - இப்னு அலிய்யா, ஸுஃப்யான் பின் உயைனா

இவரிடமிருந்து அறிவித்தோர் (மாணவர்கள்): புகாரி இமாம், இப்ராஹீம் (இவரது மகன்), அப்துல்லாஹ் பின் அப்துர்ரஹ்மான் அத்தாரமீ, முஹம்மத் பின் அலீ பின் ஹம்ஸா, அஸ்பாத் பின் அலைஸஃ பின் அனஸ், அஹ்மத் பின் அள்ளவ், அஹ்மத் பின் அப்துர்ரஹ்மான் பின் ஈஸா அஸ்ஸகஃபீ, உபைதுல்லாஹ் பின் வாஸில், முஹம்மத் பின் அப்து பின் ஆமிர், முஹம்மத் பின் ஃபள்ல் பின் ஹத்தாஷ், முஹம்மத் பின் நஹ்ஷல், யஹ்யா பின் ஆஸிம்

வேறு பெயர்கள்: முஹம்மத் பின் ஸலாம்

ஆதாரம்: muslimscholars.info (30376) · Should verify

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 206, வாஸித்

தரம்: மிகப் பலமானவர்

விபரங்கள்

இயற்பெயர்: யஸீத் பின் ஹாரூன் பின் வாதி/ஸாதான் பின் ஸாபித்

தந்தை பெயர்: ஹாரூன்

வம்சம்: அஸ்ஸுலைமீ

புனைப்பெயர்: அபூ காலித்

ஊர் பெயர்: புகாரா

பயணித்த ஊர்கள்: வாஸித்

பிறப்பு: ஹிஜ்ரி 118, புகாரா

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 206, வாஸித்

கால கட்டம்: தபஉத் தாபிஈ

வாழ்க்கைக் குறிப்பு

யஸீத் பின் ஹாரூன் ரஹ் அவர்கள் ஹிஜ்ரி 118 ஆம் ஆண்டு புகாராவில் பிறந்தார்கள். இவர் வாஸித் நகரில் வாழ்ந்து, ஹிஜ்ரி 206 ஆம் ஆண்டு அங்கேயே மரணமடைந்தார்கள். இவர் ஒரு சிறந்த அறிஞர், ஹாஃபிழ் மற்றும் வணக்கசாலி ஆவார்.

இவர் ஹதீஸ்களை மனனம் செய்வதிலும், வணக்க வழிபாடுகளிலும் சிறந்து விளங்கினார். தனது வாழ்வின் பிந்தைய காலத்தில் இவர் கண்பார்வையை இழந்தார்.

ஆசிரியர்கள், மாணவர்கள்

யாரிடமிருந்து அறிவித்தார் (ஆசிரியர்கள்): ஸுலைமான் பின் தர்கான் அத்தைமீ, ஹுமைத் பின் அபீ ஹுமைத், ஆஸிம் அல்அஹ்வல், இஸ்மாயீல் பின் அபீ காலித், யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்அன்ஸாரீ, ஹுரைஸ் பின் உஸ்மான், அப்துல்லாஹ் பின் அவ்ன், தாவுத் பின் அபீ ஹிந்த், அல்ஹுஸைன் பின் தக்வான், இப்னு இஸ்ஹாக், ஸயீத் பின் இயாஸ் அல்ஜரீரீ, ஸுஃப்யான் பின் ஹுஸைன்

இவரிடமிருந்து அறிவித்தோர் (மாணவர்கள்): பகிய்யது பின் வலீத், ஆதம் பின் அபீ இயாஸ், அஹ்மத் பின் ஹன்பல், இஸ்ஹாக் பின் ரஹ்வாயா, யஹ்யா பின் மஈன், அலீ பின் அல்மதீனீ, அபூபக்ர் பின் அபீ ஷைபா, முஹம்மத் பின் பஷ்ஷார் பிந்தார், முஹம்மத் பின் அல்முஸன்னா, முஹம்மத் பின் ஸலாம் அல்ஃபைகந்தீ, ஸுஹைர் பின் ஹர்ப், அம்ர் பின் முஹம்மத் பின் புகைர்

வேறு பெயர்கள்: ஸைத் பின் ஹாரூன், யஸீத் பின் ஹாவ்னா

ஆதாரம்: muslimscholars.info (20472) · Should verify

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 144 அல்லது அதற்குப் பிறகு, அல்ஹாஷிமியா, அன்பார்

தரம்: மிகப் பலமானவர்

விபரங்கள்

இயற்பெயர்: யஹ்யா பின் ஸயீத் பின் கைஸ் பின் அம்ர் பின் ஸஹ்ல் பின் தஃலபா பின் அல்ஹாரிஸ் பின் ஸைத் பின் தஃலபா பின் ஃகனம் பின் மாலிக் பின் அன்நஜ்ஜார்

தந்தை பெயர்: ஸயீத் பின் கைஸ் பின் கஹ்த்

வம்சம்: அன்ஸாரீ, கஸ்ரஜ், பனூ மாலிக் பின் அன்நஜ்ஜார்

புனைப்பெயர்: அபூ ஸயீத், நீதிபதி

ஊர் பெயர்: மதீனா

பயணித்த ஊர்கள்: மதீனா, இராக், அல்ஹாஷிமியா, அன்பார், ஆப்பிரிக்கா

பிறப்பு: ஹிஜ்ரி 70க்கு முன்

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 144 அல்லது அதற்குப் பிறகு, அல்ஹாஷிமியா, அன்பார்

கால கட்டம்: தாபிஈ

வாழ்க்கைக் குறிப்பு

யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்அன்ஸாரீ ரஹ் அவர்கள் மதீனாவைச் சேர்ந்த மிகப் பலமான தாபிஈ ஆவார். அவர் மதீனாவின் நீதிபதியாகவும், அறிஞராகவும் திகழ்ந்தார். அஹ்மத் பின் ஹன்பல் ரஹ் அவர்கள், 'யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்அன்ஸாரீயை விட மிக உறுதியானவர் யாரும் இல்லை' என்று கூறியுள்ளார்.

அந்நஸாயீ ரஹ் அவர்கள் இவரை 'மிகப் பலமானவர், உறுதியானவர்' என்றும் 'மிகப் பலமானவர், நம்பகமானவர்' என்றும் குறிப்பிட்டுள்ளார். அய்யூப் ரஹ் அவர்கள், 'யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்அன்ஸாரீயை விட அறிவில் சிறந்த ஒருவரை நான் மதீனாவில் விட்டு வரவில்லை' என்று கூறியுள்ளார். லைஸ் பின் ஸஃத் ரஹ் அவர்கள், 'இப்னு ஷிஹாப் அஸ்ஸுஹ்ரீயை விட யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்அன்ஸாரீயை ஒத்த ஒருவரை நான் கண்டதில்லை.

இவ்விருவரும் இல்லையெனில் பல சுன்னத்துகள் மறைந்திருக்கும்' என்று கூறியுள்ளார்.

ஆசிரியர்கள், மாணவர்கள்

யாரிடமிருந்து அறிவித்தார் (ஆசிரியர்கள்): அனஸ் பின் மாலிக், ஸயீத் பின் அல்முஸய்யப், அல்காஸிம் பின் முஹம்மத், உம்ரா பின்த் அப்துர்ரஹ்மான், அபூஸலமா பின் அப்துர்ரஹ்மான், முஹம்மத் பின் இப்ராஹீம் அத்தைமீ, அஸ்ஸுஹ்ரீ, நாஃபிஃ, அப்துல்லாஹ் பின் ஆமிர் பின் ரபீஆ, உபாதா பின் அல்வலீத், அம்ர் பின் யஹ்யா, ஹுமைத் பின் அபூஹுமைத்

இவரிடமிருந்து அறிவித்தோர் (மாணவர்கள்): அஸ்ஸுஹ்ரீ, மாலிக் இமாம், ஸுஃப்யான் அஸ்ஸவ்ரீ, ஸுஃப்யான் பின் உயைனா, ஷுஃபா பின் அல்ஹஜ்ஜாஜ், அல்லைஸ் பின் ஸஃத், இப்னு இஸ்ஹாக், முஹம்மத் பின் அப்துர்ரஹ்மான் பின் அபூதிஃப், அப்துர்ரஹ்மான் பின் அம்ர் அல்அவ்ஸாயீ, இப்ராஹீம் பின் தஹ்மான், யஸீத் பின் ஹாரூன், ஜஃபர் பின் அவ்ன்

வேறு பெயர்கள்: யஹ்யா பின் ஸயீத்

ஆதாரம்: muslimscholars.info (11062) · Should verify

இந்த அறிவிப்பாளர் பற்றிய விபரம் இன்னும் இந்தத் தளத்தில் இல்லை.

குரைப் பின் அபூமுஸ்லிம்-அல்குரைஷீ-அல்மதனீ (ரஹ்) – Karayb bin Abi Muslim

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 98-க்கு முன், மதீனா

தரம்: பலமானவர்

விபரங்கள்

இயற்பெயர்: குரைப்

தந்தை பெயர்: அபூமுஸ்லிம்

வம்சம்: பனூ ஹாஷிம் கோத்திரத்தின் அடிமை

புனைப்பெயர்: அபூ ரஷ்தீன்

ஊர் பெயர்: மதீனா

பயணித்த ஊர்கள்: மதீனா

இறப்பு: ஹிஜ்ரி 98-க்கு முன், மதீனா

கால கட்டம்: தாபிஈ

வாழ்க்கைக் குறிப்பு

குரைப் பின் அபூமுஸ்லிம் ரஹ் அவர்கள் இப்னு அப்பாஸ் ரலி அவர்களின் அடிமை ஆவார். இவரின் குன்யா அபூ ரஷ்தீன் ஆகும். இவர் ஒரு தாபிஈ ஆவார்.

இவர் பலமானவர் என்று அறிஞர்களால் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளார். இப்னு அப்பாஸ் ரலி அவர்களின் ஏராளமான நூல்களைப் பாதுகாத்து வைத்திருந்தார். இவர் ஹிஜ்ரி 98-க்கு முன் மதீனாவில் மரணித்தார்.

ஆசிரியர்கள், மாணவர்கள்

யாரிடமிருந்து அறிவித்தார் (ஆசிரியர்கள்): இப்னு அப்பாஸ் ரலி, உம்முல் ஃபழ்ல் லுபாபா பின்த் அல்ஹாரிஸ் ரலி, மைமூனா பின்த் அல்ஹாரிஸ் ரலி, ஆயிஷா பின்த் அபூபக்ர் ரலி, உம்மு ஸலமா ரலி, உம்மு ஹானி பின்த் அபூதாலிப் ரலி, ஃபழ்ல் பின் அல்அப்பாஸ் ரலி, முஆவியா ரலி, உஸாமா பின் ஸைத் ரலி, ஸைத் பின் ஸாபித் ரலி, இப்னு உமர் ரலி, அல்மிஸ்வர் ரலி

இவரிடமிருந்து அறிவித்தோர் (மாணவர்கள்): ரஷ்தீன் பின் குரைப், முஹம்மத் பின் குரைப், ஸுலைமான் பின் யஸார், அபூ ஸலமா பின் அப்துர்ரஹ்மான், ஷரீக் பின் அப்துல்லாஹ் பின் அபூநமிர், மூஸா பின் உக்பா, முஹம்மத் பின் உக்பா, இப்ராஹீம் பின் உக்பா, ஹபீப் பின் அபூ ஸாபித், ஸல்ம் பின் அபில் ஜஅத், மக்ஹூல் அஷ்ஷாமீ, புகைர் பின் அப்துல்லாஹ் பின் அல்அஷ்ஜ்

வேறு பெயர்கள்: குரைப், குரைப் பின் அபூமுஸ்லிம், குரைப் மவ்லா இப்னு அப்பாஸ்

ஆதாரம்: muslimscholars.info (11211) · Should verify

இறப்பு: ஹிஜ்ரி-153.

இயற்பெயர்: உஸாமா

தந்தை பெயர்: ஸைத்

புனைப் பெயர்: அபூஸைத்

வமிசம் பெயர்: லைஸ் கிளையாரின் அடிமை என்பதால் லைஸீ என்று கூறப்படுகிறார்.

ஊர் பெயர்: மதீனா

பிறப்பு: சுமார் ஹிஜ்ரி-78.

இறப்பு: ஹிஜ்ரி-153.

கால கட்டம்: 7.

உஸாமா பின் ஸைத் அல்லைஸீ அவர்களை சிலர் பாராட்டியுள்ளனர். சிலர் விமர்சித்துள்ளனர்.

உஸாமா பின் ஸைத் அல்லைஸீ அவர்கள் இடம்பெறும் செய்திகளை புகாரீ..., முஸ்லிம் போன்றோர் துணை சான்றாக கூறியுள்ளனர்.

யஹ்யா பின் ஸயீத் அவர்கள் ஆரம்பத்தில் இவரிடமிருந்து ஹதீஸ்களை அறிவித்தாலும் பின்னால் அவரின் செய்திகளை நான் இனி அறிவிக்கமாட்டேன் என்று கூறியுள்ளார். இவரின் கருத்தையே இப்னு மயீன், அஹ்மத் இமாம் போன்றோர் ஏற்றுள்ளனர்.

இமாம் இஜ்லீ, தஹாவீ போன்றோர் இவர் பலமானவர் என்று கூறியுள்ளனர். யஃகூப் பின் ஸுஃப்யான் அவர்கள், இவர் மதீனாவாசிகளிடம் நம்பிக்கைக்குரிய, பலமானவர் என்று கூறியதாக பைஹகீ அவர்கள் குறிப்பிட்டுள்ளார்.

இப்னு ஹஜர் அவர்கள், இவர் நம்பகமானவர் என்றாலும் சில இடங்களில் தவறிழைத்துள்ளார் என்று கூறியுள்ளார்.

தஹபீ அவர்கள், இவரின் செய்திகளை புகாரீ, முஸ்லிம் போன்றோர் துணை ஆதாரமாகக் கூறியுள்ளனர். எனவே இவர் ஹஸன் தரத்தில் உள்ளவர் எனக் கூறியுள்ளார்.

(நூல்கள்: தஹ்தீபுத் தஹ்தீப் 1/108, தக்ரீபுத் தஹ்தீப் 1/124, ஸியரு அஃலாமின் நுபலா-145)

...உஸாமா பின் ஸைத் அல்லைஸீ மனனத்திலிருந்து அறிவித்தால் தவறிழைப்பார் என்பதாலே அவரை சிலர் விமர்சித்துள்ளனர். அவர் நூலிலிருந்து அறிவித்தால் தவறு செய்யமாட்டார். அவர் தன் நூலிலிருந்து அறிவிக்கும் செய்தியையே இப்னு வஹ்ப் அறிவிப்பார் என்று இப்னு அதீ போன்ற அறிஞர்கள் கூறியுள்ளனர்.

سؤالات محمد بن عثمان بن أبي شيبة لعلي بن المديني - الفاروق (ص: 43)

104 - وسَألتُ عَلِيًّا عن أسامة بن زَيْد اللَّيْثي؟ فَقَالَ: ذاك كان عِنْدَنَا ثقة.

* [317] ‌أسامة ‌بن ‌زيد ‌الليثي مولاهم أبو زيد المدني صدوق يهم من السابعة مات سنة ثلاث وخمسين وهو بن بضع وسبعين خت م 4

قلت: حسن الحديث: قال ابن المديني "كان عندنا ثقة" (سؤلات ابن أبي شيبة 1/ 98 رقم 103)

والفسوي "‌أسامة ‌بن ‌زيد عند أهل بلده ثقة مأمون" (السنن الصغير للبيهقي 2/ 215 رقم 1789) وقال الفسوي أيضاً: ثنا عبيد الله بن موسى عن ‌أسامة ‌بن ‌زيد ‌الليثي وهو ثقة مديني وكان يحيى غلط عليه فأمسك عن حديثه وليس هو كما توهم يحيى" (المعرفة والتاريخ 3/ 234)

والشافعي "لا بأس به" (مناقب الشافعي للبيهقي 1/ 547)

والبزار " ‌أسامة ‌بن ‌زيد ‌الليثي، وهو مدني ثقة" (مسند البزار 11/ 126 رقم 4851) والدارقطني "احتج به مسلم" (سؤلات الحاكم للدارقطني رقم 285)

والذهبي "صدوق قوي الحديث" (من تكلم فيه وهو موثق 1/ 93) وأيضاً "صدوق فيه لين يستر" (ديوان الضعفاء رقم 304) ولم يذكر ذلك صاحب التهذيب.

وأيضاً وثقه ابن معين والعجلي وقال عثمان الدارمي "ليس به بأس"

وأبو يعلى الموصلي "ثقة"

وابن عدي "يروي عنه الثوري وجماعة من الثقات ويروي عنه بن وهب نسخة صالحة وهو كما قال ابن معين ليس بحديثه بأس وهو خير من أسامة بن زيد بن أسلم بكثير" (تهذيب التهذيب 1/ 208).

وأما قول النسائي "ليس بالقوي" فجرح محتمل.

وأما ترك القطان له فهذا تعنت وقد وثق.

وأما قول أحمد بن حنبل "إن تدبرت حديثه فستعرف فيه النكرة" فمدفوع بتوثيق الأكثر ومغمورة بسعة ما روى وبتتبع أسانيد حديثه فقد أكثر الواقدي (متروك) الرواية عن أسامة هذا.

இவரை யஹ்யா பின் ஸயீத் அவர்கள் இரண்டு காரணங்களால் விமர்சித்துள்ளார்.

1 . இவர் அதாஉ அவர்களின் ஒரு முர்ஸலான செய்தியை மவ்ஸூலாக அறிவித்தது.

3741 - سَمِعت يحيى يَقُول كَانَ يحيى بن سعيد الْقطَّان ‌يكره ‌لأسامة ‌أَنه ‌حدث ‌عَن ‌عَطاء عَن جَابر أَن رجلا قَالَ يَا رَسُول الله حلقت قبل أَن أنحر وَإِنَّمَا هُوَ عَن عَطاء مُرْسل

[191] قلت لِأَحْمَد فِي اسامة بن زيد اللَّيْثِيّ فَقَالَ تَركه بِآخِرهِ

وَسمعت أَحْمد يَقُول يحيى ترك أُسَامَة بِآخِرهِ وَذَاكَ أَن عُثْمَان بن عمر ذاكره عَنهُ عَن عَطاء عَن جَابر حلقت قبل أَن أرمي

‌‌4712 - قَالَ أَبِي حَدَّثَ عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ بِحَدِيثِ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنًى كُلَّهَا مَنْحَرٌ وَفِيهِ كَلَامٌ غَيْرَ هَذَا فَتَرَكَهُ يَحْيَى بِآخِرِهِ لِهَذَا الْحَدِيثِ وَتَرَكَ يَحْيَى عْمَرَو بْنَ عُبَيْدٍ بِآخِرِهِ ثُمَّ قد حَدَّثَنَا عَنْهُ

2 . இவர், நான் ஸயீத் பின் முஸய்யிப் அவர்களிடம் நேரடியாக கேட்டேன் என்று ஒரு செய்தியை அறிவித்தார்.

இதன் விளக்கம்: யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்கத்தான் அவர்கள் கூறிய ஒரு தகவலை, அம்ர் பின் அலீ அவர்கள் வேறு கருத்தில் புரிந்துக் கொண்டார்.

ஆரம்பத்தில் உஸாமா பின் ஸைத் அல்லைஸீ அவர்களின் செய்தியை எங்களுக்கு யஹ்யா பின் ஸயீத் அறிவித்தார். பிறகு அவரை விட்டுவிட்டார். (இதற்கு காரணம் இவர், நான் ஸயீத் பின் முஸய்யிப் அவர்களிடம் நேரடியாக கேட்டேன் என்று ஒரு செய்தியை அறிவித்தார். இதன் மூலம் தனது ஆசிரியரான ஸுஹ்ரீ அவர்களுக்கு சமமானவராக இவர் ஆகிவிட பார்க்கிறார். இது சரியானதல்ல என்று யஹ்யா அல்கத்தான் கூறினார் என்று அம்ர் பின் அலீ குறிப்பிட்டுள்ளார்.)

யஹ்யா அல்கத்தான் அவர்கள், அம்ர் பின் அலீ சொன்ன கருத்தில் குறிப்பிடவில்லை.

ஸுஹ்ரீ அவர்கள் ஸயீத் பின் முஸய்யிப் அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கும் ஒரு குறிப்பிட்ட செய்தியில், "ஸுஹ்ரிக்கும், ஸயீத் அவர்களுக்கும் இடையில் மற்றவர்கள் ஸிமாஃவை கூறாமல் அன்அனாவாக அறிவித்துள்ளனர்.

ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கும் இவர் ஸிமாஃவை கூறி அறிவித்துள்ளார். அதாவது அந்தச் செய்தியை ஸுஹ்ரீ அவர்கள் ஸயீத் பின் முஸய்யிப் அவர்களிடம் நேரடியாக கேட்டதாக இவர் அறிவித்துள்ளார்.

قال: وقال عمرو بن علي الفلاس: حدثنا عنه يحيى بن سعيد ثم تركه.

قال يقول سمعت سعيد بن المسيب قال ابن القطان: هذا أمر منكر، لأنه بذلك يساوي شيخه الزهري انتهى كلام ابن القطان، ولم يرد يحيى القطان بذلك ‌ما ‌فهمه ‌عنه بل أراد ذلك في حديث مخصوص يتبين من سياقه، اتفق أصحاب الزهري على روايته عنه عن سعيد بن المسيب بالعنعنة، وشذ أسامة فقال عن الزهري سمعت سعيد بن المسيب فأنكر عليه القطان هذا لا غير.

26- "م عه" ‌أسامة بن ‌زيد"4" الليثي لا العدوي"5": صدوق قوي "الحديث""1"، أكثر مسلم من إخراج حديث ابن وهب عنه"2"، ولكن أكثرها شواهد ومتابعات"3"، والظاهر أنه ثقة عند مسلم"4".

قال النسائي وغيره: "ليس بالقوي""5".

المغني في الضعفاء (1/ 66)

520 - م عه خت اسامة بن زيد اللَّيْثِيّ

صَدُوق يهم اخْتلف قَول يحيى الْقطَّان فِيهِ وَقَالَ احْمَد لَيْسَ بِشَيْء وَقَالَ النَّسَائِيّ لَيْسَ بِالْقَوِيّ وَقَالَ ابْن عدي لَيْسَ بِهِ بَأْس

الضعفاء والمتروكون للنسائي (ص: 19)

51 - أُسَامَة بن زيد روى عَنهُ سُفْيَان الثَّوْريّ لَيْسَ بِثِقَة

52 - أُسَامَة بن زيد بن أسلم لَيْسَ بِالْقَوِيّ