இறப்பு: ஹி-155.
தரம்: …
இயற்பெயர்: உஸ்மான்
தந்தை பெயர்: ஸுலைமான்
வமிசம்: அஸ்தீ, திமஷ்கீ, மதனீ
புனைப்பெயர், பட்டப்பெயர்: அபூஹஃப்ஸ், இப்னு அபுல்ஆதிகா.
ஊர் பெயர்: திமஷ்க்-டமாஸ்கஸ்
இறப்பு: ஹிஜ்ரி-155.
கால கட்டம்: 7.
نا عبد الرحمن أخبرنا يعقوب بن إسحاق فيما كتب إلى أنا عثمان بن سعيد قال قلت ليحيى بن معين عثمان بن ابى العاتكة؟ قال ليس بشئ،
نا عبد الرحمن قال سألت ابى عن عثمان بن ابى العاتكة فقال لا بأس به
بليته من كثرة روايته عن على بن يزيد فاما ما روى عن عثمان عن غيرعلى بن يزيد فهو مقارب يكتب حديثه.
* [4483] عثمان بن أبي العاتكة سليمان الأزدي أبو حفص الدمشقي القاص صدوق ضعفوه في روايته عن علي بن يزيد الألهاني من السابعة مات سنة ثنتين وخمسين بخ د ق
قلت: حسن الحديث: ذكره ابن حبان في مشاهير علماء الأمصار (1449) وقال "كان على قضاء الشام كنيته أبو حفص من متقنى أهلها" ولم يذكر ذلك صاحب التهذيب. وأيضاً قال أبو حاتم "لا بأس به بليته من كثرة روايته عن على بن يزيد" وقال دحيم "لا بأس به كان قاص الجند ولم ينكر حديثه عن غير علي بن يزيد والأمر من علي بن يزيد" والعجلي "لا بأس به" (تهذيب التهذيب 7/ 124) فالحمل على علي (ضعيف). وأخرج له ابن حبان في صحيحه (1/ 443 رقم 631). وأما قول النسائي "ليس بالقوي" فجرح محتمل وأما قوله مرةً "ضعيف" فجرح مبهم.
இதன் அறிவிப்பாளர்தொடரில் வரும் ராவீ-28048-உஸ்மான் பின் ஸுலைமான்-இப்னு அபுல்ஆதிகா என்பவர் பற்றி வாகிதீ பலமானவர் என்றும், இப்னு ஸஃத், துஹைம், இஜ்லீ, அபூஹாதிம், அபூதாவூத், இப்னு ஹஜர் ஆகியோர் சுமாரானவர்-நடுத்தரமானவர் என்ற கருத்தில் கூறியுள்ளனர்.
இவர் பலவீனமானவர் என்று அபூமுஸ்ஹிர் கூறியதாக இஸ்ஹாக் பின் ஸய்யார் அவர்கள் கூறியுள்ளார். மேலும் அபூமுஸ்ஹிர் அவர்கள் இவர் கதை சொல்பவர். இவரின் செய்தியில் ஏதேனும் தவறு இருந்தால் அதற்கு இவர் தான் காரணம் என்று கூறியதாக மைமூன் பின் அஸ்பஃக் அறிவித்துள்ளார்.
இப்னு மயீன் அவர்கள் இவர் பலவீனமானவர் என்று கூறியதாக அப்பாஸ் அத்தூரீ அவர்களும், இவர் ஒரு பொருட்டே அல்ல கூறியதாக இப்னு முஹ்ரிஸ் அவர்களும் குறிப்பிட்டுள்ளனர். இப்னு மயீன் அவர்கள் இவரின் செய்தியை ஏற்கமாட்டார் என்று ஜவ்ஸஜானீ அவர்கள் கூறியுள்ளார்.
யஃகூப் பின் ஸுஃப்யான், நஸாயீ, இப்னுல் ஜாரூத், உகைலீ, இப்னு ஷாஹின், அபூஅஹ்மத்-ஹாகிம் ஆகியோர் இவர் பலவீனமானவர் என்றும் கூறியுள்ளனர்.
இப்னு ஹஜர் அவர்கள் இவரை ஸதூக்-நடுத்தரமானவர், தவறிழைப்பவர் என்று கூறியுள்ளார்.
துஹைம், அபூஹாதிம் ஆகியோர் இவர் அதிகம் அலீ பின் யஸீத் வழியாக அறிவித்திருப்பதால் விமர்சிக்கப்பட்டுள்ளார். அலீ பின் யஸீத் பலவீனமானவர். இவர் அலீ பின் யஸீத் அல்லாதவர்களிடமிருந்து அறிவித்தால் அதை ஏற்கலாம் என்று கூறியுள்ளனர்.
(நூல்கள்: அல்ஜர்ஹு வத்தஃதீல்-6/163, அஸ்ஸிகாத்-7/202, அல்காமிலு ஃபிள்ளுஅஃபா-6/280, தஹ்தீபுல் கமால்-19/397, அல்இக்மால்-9/155, அல்காஷிஃப்-3/387, தாரீகுல் இஸ்லாம்-4/147, தஹ்தீபுத் தஹ்தீப்-3/65, தக்ரீபுத் தஹ்தீப்-1/664, தக்ரீபு தக்ரீபுத் தஹ்தீப்-2/385)
இவரை பலவீனமானவர் என்று விமர்சித்தவர்களில் சிலர் அறிவிப்பாளர்களை நன்கு அறிந்தவர்கள்; சிலர் இவர் ஊரைச் சேர்ந்தவர்கள். அபூமுஸ்ஹிர், அபூஸுர்ஆ போன்றோர் ஷாம், டமாஸ்கஸ் நாட்டின் அறிவிப்பாளர்களை நன்கு அறிந்தவர்கள். துஹைம் போன்றவர்கள் இவர் அலீ பின் யஸீத் அல்லாதவர்களின் வழியாக அறிவிக்கும் செய்திகளை ஏற்கலாம்-முன்கர் அல்ல என்று கூறியிருந்தாலும் அந்த வகைச் செய்திகளிலும் முன்கரான-மறுக்க வேண்டிய செய்திகள் உள்ளன.
ومن مناكير عثمان بن أبي العَاتكة هذا: الحديث الآتي:
5975 - (إن اَللَّه عز وجل يَجْلِسُ يوم القيامة على القنطرة الوسطى بين الجنة والنار. . . وذكر حَدِيثاً طَوِيلًا)
منكر. أخرجه العقيلي في "؛ الضعفاء " (3 / 221) ، وعنه ابن الجوزي (1 / 137) من طريق هشام بن عمار قال: حدثنا صدقة بن خالد قال: حدثنا عثمان ابن أبي العَاتكة أبو حفص عن سليمان بن حبيب المحاربي (الأصل: المحارمي!) عن أبي أمامة مَرْفُوعًا.
இதனடிப்படையில் சில அறிஞர்கள் இவரை ஹஸன் தரம் என்று கூறியிருந்தாலும் வேறு சில அறிஞர்கள் இவர் தனித்து அறிவிக்கும் செய்திகள் பலவீனமானவை என்று முடிவு செய்கின்றனர்.
சமீப விமர்சனங்கள்